Od was zależy, jaki konkretny kształt przybierać będzie w Polsce wolność i demokracja. Jan Paweł II.

W powiatach, miastach i gminach trwają obchody 20. lecia samorządu terytorialnego. W pierwszy słoneczny weekend, tam gdzie nie wystąpiła druga fala powodzi, bawiono się na festynach. Po deszczowym maju przyszedł czas na kilka dni gorącego czerwca. Warunki jak na Mundialu 2010 w RPA – raz bardzo gorąco, innym razem odwrotnie. I w tym klimacie wracają pozory popowodziowej normalności, tzn. (jak zawsze) obiecując poszkodowanym dużą pomoc a potem niewiele dotrzymując. Po spłynięciu wody i ukazaniu się ogromnych zniszczeń, okazuje się, że świadomości sytuacji wywołuje poczucie bezradności i załamania. Ludzie zdesperowanych, na skraju rozpaczy i w ciągłym strachu przed powodzią dziennikarze nachalnie pytają: czy pójdą 20 kwietnia głosować. Na pewno wszyscy pamiętamy powiedzenie „mądry Polak po szkodzie” lub zalecenie „uczmy się na swoich błędach”, które teraz brzmią jak zarzut i silnie uderzają w wartość naszej życiowej mądrości i inteligencji. Polska jest krajem, w którym istnieje permanentna niemożność i którą w sumie uznaje się za stan normalny.

W 20 lecie samorządu zastanawiano się nad ideą, sensem i rolą samorządu. Podczas uroczystej sesji Rady Powiatu Wodzisławskiego 24 maja br. wykład wygłosił dr Jan Olbrycht, vide: „Wyróżnieni samorządowcy w powiecie wodzisławskim”. Jan Olbrycht, poseł do Parlamentu Europejskiego, były burmistrz Cieszyna i marszałek województwa śląskiego zwracając się do ludzi samorządu, przypomniał historię powstania samorządu gminnego w Polsce (powołanego ustawą z 8 marca 1990 roku). W swoim wystąpieniu przypomniał najważniejsze momenty z, w sumie krótkiej, bo tylko 20-letniej historii samorządu w Polsce, zaczynając od Solidarności, Komitetów Obywatelskich, poprzez poszczególne etapy reformy i szczeble samorządu. Samorząd to społeczność na danym terenie i władza, która ją reprezentuje – razem tworząc wspólnotę samorządową. Samorządowcy to ludzie oddani idei naprawiania Polski, którzy za najważniejsze uznają ulepszanie zarządzania naszą Ojczyzną. Poseł podkreślał również, że samorząd jest immanentną częścią naszego państwa. „Dopóki samorządowcem jest człowiek z wyobraźnią i wizją, to gmina jest dobrze zarządzana. I proszę mi wierzyć nie zawsze tak jest. Polityk jest od wizji – bez wizji to urzędnik. Poza tym brak - w polskiej kulturze - partnerskiego traktowania i niezbędnych konsultacji, ale to tylko zależy od Samorządu”. Dzisiaj Polska jest inna w dużej mierze dzięki samorządowi.

Obecna struktura administracji samorządowej w Polsce dzieli się na: 2479 gmin, 903 miast, 379 powiatów i 16 województw. Z jednej strony historia samorządu jest krótka , ale z drugiej to już 20 lat - taka dorosłość. To właśnie w samorządności wyraża się możliwość budowania wolności, której sens czuje się najlepiej wtedy, gdy można być za nią rzeczywiście współodpowiedzialnym. Samorząd jest immanentną częścią naszego państwa i nie można tego od siebie oddzielać. Samorząd jest częścią władzy publicznej. Obecnie zasada samorządności jest jedną z naczelnych zasad ustrojowych państwa polskiego. Udało nam się dzięki Solidarności. To ona dała nam nadzieję i siły do snucia wizji samorządu, które później realizowaliśmy. Pomimo licznych problemów, z jakimi struktury samorządowe w tym 20-leciu się zmagały, generalnie sprostał nałożonym nań zadaniom. I tak jest odbierany przez zdecydowaną większość społeczeństwa.

Jedną z podstawowych zasad jest zasada pomocniczości (subsydiarności) - sformułowana na gruncie katolickiej nauki społecznej przez Piusa XI w Encyklice „Quadrogesimo anno”: „...nie wolno jednostkom wydzierać i na społeczeństwo przenosić tego, co mogą wykonać z własnej inicjatywy i własnymi siłami, podobnie niesprawiedliwością, szkodą społeczną i zakłóceniem porządku jest zabierać mniejszym i niższym społecznościom te zadania, które mogą spełnić i przekazywać je społecznościom większym i wyższym”. Elementy zasady pomocniczości: człowiek podstawowym podmiotem - wszelkie instytucje jedynie jednostkami pomocniczymi, Gmina zajmuje się jedynie tym, czego człowiek nie jest w stanie wykonać, Powiat jest pomocniczy w stosunku do gminy, a województwo - w stosunku do powiatu; państwo ma być pomocnicze w stosunku do wszystkich organizacji działających w jego ramach i będących bliżej obywatela. Władze Unii Europejskiej mogą zajmować się tylko takimi sprawami, których poszczególne kraje członkowskie nie są w stanie rozwiązać samodzielnie.

Sesja Rady Gminy Gorzyce w dniu 2 czerwca br. poświęcona była dwóm wydarzeniom: Rada Gminy przyznała honorowe obywatelstwo gminy Gorzyce Wiesławowi Szlachcie – wybitnemu pianiście oraz podsumowaniu działalności samorządu naszej gminy w ostatnich 20 latach. Zaproszono gości i tych, którzy budowali samorząd oraz tworzyli warunki do rozwoju gminy. Podczas wystąpień przypominano dorobek gminy, okres jej najlepszego rozwoju. Finałem tego podsumowania było wręczenie Pani Krystynie Durczok, poprzedniej wójt gminy (za jej czasów odnotowano dynamiczny rozwój gminy) złotej „Odznaki Honorowej za Zasługi dla Województwa Śląskiego”, vide: „Mieszkańcy gminy tworzą z mocą prawa wspólnotę samorządową” oraz „Sześć pytań do Krystyny Durczok”. Pani Krystyna Durczok, w krótkiej mowie, podkreśliła wielkie możliwości i kompetencje samorządu z początkowego okresu jej „rządzenia”. Odniosła się do największej w gminie, udanej inwestycji, która jest potrzebna w nowoczesnej gminie i może na siebie zarobić. Podkreśliła: „Ale przyszło mi wtedy współpracować z ludźmi autentycznie zaangażowanymi w Samorząd Mieszkańców, o wielkim zapale i nadziejach w powodzenie rozwoju i dobrą przyszłość gminy”. Pani Durczok przywołała także inne sukcesy oraz wysokie pozycje Gminy Gorzyce w rankingach samorządowych z okresu kiedy nią zarządzała. „Biedny jest nie ten, który nie ma centa, lecz ten, który nie ma marzenia." - Harry Kemp.

Na tej sesji Rada uchwałą przyznała honorowe obywatelstw Gminy Gorzyce profesorowi Wiesławowi Szlachcie, vide: „Mieszkańcy gminy tworzą z mocą prawa wspólnotę samorządową”, „Recital fortepianowy profesora Szlachty”. Dzisiaj profesor Wiesław Szlachta, jako wybitny pianista, wywodzący się z Turzy ŚL., jest osobą, która rozsławia imię Polski, Górnego Śląska i Gminy Gorzyce na całym świecie.

„Wielki wysiłek z wielkich powodów to najlepsza definicja szczęśliwego życia." - William Ellery Channing.

(17.06.2010)
e-mail: ssitek@vp.pl; poczta@stanislawsitek.pl